![\"\"\/](\"https:\/\/vived.io\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/mememe_f83d9b1091d2cd1049c301d214c8175f-1.jpg\")
<\/figure><\/div>\n\n\nI nie, nie dzieje si\u0119 nic powa\u017cnego, po prostu #zlobek<\/span>. Kto wie ten wie \ud83e\udd72<\/p>\n\n\n\n Ale wreszcie uda\u0142o nam si\u0119 opanowa\u0107 sytuacj\u0119, wi\u0119c przyjrzyjmy si\u0119, co ciekawego wydarzy\u0142o si\u0119 w ostatnim tygodniu.<\/p>\n\n\n\n Zacznijmy od Unii Europejskiej (dawno jej nie by\u0142o, prawda). Wraz z pocz\u0105tkiem listopada w \u017cycie wszed\u0142 bowiem d\u0142ugo oczekiwany Digital Markets Act<\/a>, wycelowanego w szeroko rozumiane \u201cThe Big Tech\u201d i maj\u0105ca prze\u0142ama\u0107 ich monopole. O ca\u0142ej sprawie by\u0142o bardzo g\u0142o\u015bno, gdy takowy by\u0142 g\u0142osowany, ale w zwi\u0105zku z tym, \u017ce temat Elona Muska i Twittera przej\u0105\u0142 wszystkie nag\u0142\u00f3wki. O DMA jest bardzo cicho, a szkoda – mowa tutaj o prawdziwej rewolucji, kt\u00f3ra je\u015bli zostanie odpowiednio przeprowadzona, mocno wywr\u00f3ci \u015bwiat technologii.<\/p>\n\n\n\n DMA wprowadza koncept tak zwanych Gatekeeper\u00f3w, czyli du\u017cych podmiot\u00f3w, kt\u00f3re ze wzgl\u0119du na swoje rozmiary maj\u0105 zdolno\u015b\u0107 utrudniania mniejszym graczom wej\u015bcie w rynek. Stanowi\u0105 one rozszerzenie klasycznego terminu monopoli – w odr\u00f3\u017cnieniu od takowych, Gatekeeperzy nie musz\u0105 by\u0107 pojedynczym graczem na rynku. Przyk\u0142adowo, mimo \u017ce np. taki iMessage mo\u017ce nie mie\u0107 znacz\u0105cej pozycji je\u015bli chodzi o procent u\u017cytkownik\u00f3w rynkowych, to jednak w dalszym ci\u0105gu mo\u017ce spe\u0142ni\u0107 kryteria Gatekeepera. Termin wi\u0119c jest do\u015b\u0107 mocno niedoprecyzowany, a przez to rozszerzalny – podobnie jak ma to miejsce w przypadku wcze\u015bniej ustalonego przez Uni\u0119 Europejsk\u0105 GDPR. Pe\u0142n\u0105 list\u0119 Gatekeeper\u00f3w doczekamy si\u0119 wiosn\u0105, a firmy b\u0119d\u0105 mia\u0142y p\u00f3\u0142 roku na dopasowanie si\u0119 do wytycznych. Realnie wi\u0119c pierwszych efekt\u00f3w DMA nale\u017cy spodziewa\u0107 si\u0119 w drugiej po\u0142owie roku.<\/p>\n\n\n\n Jakie to b\u0119d\u0105 efekty? Na celowniku znalaz\u0142y si\u0119 mi\u0119dzy innymi komunikatory. Jak podaje Parlament Europejski, duzi dostawcy b\u0119d\u0105 musieli otworzy\u0107 si\u0119 i wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z mniejszymi platformami komunikacyjnymi. Kompatybilno\u015b\u0107 mia\u0142aby zosta\u0107 zachowana w podstawowych funkcjonalno\u015bciach jak wymiana wiadomo\u015bci, wysy\u0142anie plik\u00f3w lub prowadzenie rozm\u00f3w wideo. Bior\u0105c jednak pod uwag\u0119, jak bardzo nakr\u0119cony zosta\u0142 w 2022 problem „cyfrowego wykluczenia” posiadaczy zielonych dymk\u00f3w<\/a> przy ju\u017c istniej\u0105cej kompatybilno\u015bci iMessage z Androidem, obawiam si\u0119 \u017ce to akurat nie b\u0119dzie mia\u0142o wi\u0119kszego realnego prze\u0142o\u017cenia na transfer u\u017cytkownik\u00f3w.<\/p>\n\n\n Znacznie wi\u0119cej obiecuje sobie po drugie z du\u017cych nowo\u015bci to wymuszenie na platformach wpuszczenia zewn\u0119trznych sklep\u00f3w, a tak\u017ce wgrywania aplikacji \u201cbokiem\u201d. Do niedawna stwierdzi\u0142bym, \u017ce na szans\u0119 na jakikolwiek sukces inicjatywy s\u0105 ma\u0142e, ale coraz cz\u0119\u015bciej przeb\u0105kuje si\u0119 o tym, \u017ce Apple rzeczywi\u015bcie wprowadzi w swoich telefonach USB-C… piek\u0142o wi\u0119c chyba powoli zamarza i mo\u017cliwe, \u017ce pojawi\u0142 si\u0119 odpowiedni nastr\u00f3j polityczny na bardziej zdecydowane ruchy.<\/p>\n\n\n\n A kontynuuj\u0105c tematy prawniczo-licencyjno-regulacyjne, docieramy do GitHub Copilota. Stworzona przez OpenAI us\u0142uga wypluwa podpowiedzi oparte o oprogramowanie otwarto-\u017ar\u00f3d\u0142owe. Open-Source jednak Open-Source nie r\u00f3wny. My\u015bl\u0119, \u017ce nie musz\u0119 nikomu t\u0142umaczy\u0107 i\u017c sam fakt, \u017ce jaki\u015b kod zosta\u0142 upubliczniony, nie upowa\u017cnia do u\u017cycia takowego w dowolnym wybranym kontek\u015bcie. Zapisy licencji s\u0105 zwykle do\u015b\u0107 szczeg\u00f3\u0142owe, ale kiedy wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich by\u0142a tworzona, generowanie pochodnego kodu przez modele AI by\u0142o raczej pie\u015bni\u0105 przysz\u0142o\u015bci. Takowa jednak nadesz\u0142a, i ca\u0142a przestrze\u0144 mocno si\u0119 nam pokomplikowa\u0142a. Ani bowiem dotychczasowe zapisy licencyjne, ani istniej\u0105ce regu\u0142y prawa autorskiego nie reguluj\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107 w spos\u00f3b wystarczaj\u0105co precyzyjny.<\/p>\n\n\n\n O ile w Europie, tak jak w przypadku DMA, przygotowane b\u0119d\u0105 zapewne odpowiednie regulacje, tak w Stanach postanowiono wykorzysta\u0107 nieco inny mechanizm. Ichniejsze s\u0105dy maj\u0105 bowiem w\u0142adz\u0119 nie tylko – nomen omen – s\u0105downicz\u0105, ale r\u00f3wnie\u017c ich wyroki staj\u0105 si\u0119 obowi\u0105zuj\u0105cym prawem. Jest to potocznie (i nieco nieprecyzyjnie) okre\u015blane jako prawo kazusu i grupa programist\u00f3w pod przyw\u00f3dztwem Matthewa Buttericka (kt\u00f3ry opr\u00f3cz pisania kodu posiada r\u00f3wnie\u017c wykszta\u0142cenie prawnicze) postanowi\u0142a z niego skorzysta\u0107<\/a>. Na ten moment trwaj\u0105 przygotowania do procesu i zbierany jest materia\u0142 dowodowy. Ca\u0142o\u015b\u0107 (je\u015bli dojdzie do wniesienia oskar\u017cenia) b\u0119dzie mia\u0142a dalekosi\u0119\u017cne skutki – to w\u0142a\u015bnie od jej wyniku zale\u017ce\u0107 mo\u017ce dalszy kierunek tego, w jaki spos\u00f3b uczone s\u0105 modele AI.<\/p>\n\n\n Osobi\u015bcie spodziewam si\u0119, \u017ce tego proces\u00f3w b\u0119dzie tylko wi\u0119cej, bo te\u017c temat generatywnego AI nie chce umrze\u0107 i wyra\u017anie nie jeszcze si\u0119 nikomu nie znudzi\u0142 (cho\u0107 ostatnimi czasy zosta\u0142 nieco przykryty przez ekscesy Elona Muska, do kt\u00f3rych jeszcze zaraz wr\u00f3cimy). Takie na przyk\u0142ad Dall-E 2 bardzo d\u0142ugo posiada\u0142o waitliste<\/a>, kt\u00f3rej nast\u0119pnie si\u0119 pozbyli, by ostatecznie w zesz\u0142ym tygodniu oficjalnie podzieli\u0107 si\u0119 ze \u015bwiatem Publiczn\u0105 Bet\u0105. Jej najciekawszym aspektem jest udost\u0119pnienie ca\u0142ego modelu po API, dzi\u0119ki czemu wreszcie mo\u017cliwe b\u0119dzie zintegrowanie Dall-E z rozwi\u0105zaniami zewn\u0119trznymi.<\/p>\n\n\n\n Przyznam, \u017ce sam od dawna u\u017cywam konkurencji (#TeamMidjourney<\/span>) do generowania grafik zar\u00f3wno do moich Weekly (w tym dzisiejszego, majestatycznego piese\u0142a sprawiedliwo\u015bci), jak i w celu ubarwienia artyku\u0142\u00f3w trafiaj\u0105cych do vived.io<\/a>, i realnie jestem w szoku, jak szybko technologia wesz\u0142a pod strzechy. A bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce r\u00f3wnie\u017c Stable Diffusion rozwija si\u0119 w jakim\u015b zupe\u0142nie chorym tempie (do\u015b\u0107 przywo\u0142a\u0107 filmik Two Minute Papers Stable Diffusion Is Getting Outrageously Good! \ud83e\udd2f<\/a><\/strong>) podejrzewam, \u017ce najlepsze przed nami. To sugerowa\u0142by r\u00f3wnie\u017c wywiad z Emadem Mostaque, za\u0142o\u017cycielem Stability AI. W podca\u015bcie Hard Fork<\/a><\/strong> New York Times pozuje na nowego Steve Jobsa, ale r\u00f3wnocze\u015bnie kre\u015bli bardzo szerokie plany wobec swojego projektu i \u015bmia\u0142e wizje nap\u0119dzanej przez AI rewolucji.<\/p>\n\n\n I nie, nie zamierzam Elona jako\u015b bardzo broni\u0107 – to, co dzieje si\u0119 w Twitterze to jest jaki\u015b cyrk medialny i typowy pokaz si\u0142y. Kiedy s\u0142ysz\u0119 o tym, \u017ce setki pracownik\u00f3w Twittera kolanem dopychali nowe funkcje na produkcje, tylko po to, \u017ceby zosta\u0107 bezceremonialnie zwolnienie, przypomina mi si\u0119 klasyczny ju\u017c tweet:<\/p>\n\n\n\n1. Digital Markets Act wchodzi w \u017cycie<\/h2>\n\n\n\n
![\"\"\/](\"https:\/\/vived.io\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/what-if-i-d82f56457e.jpg\")
\u0179r\u00f3d\u0142a<\/h3>\n\n\n\n
2. Czy s\u0105d b\u0119dzie procedowa\u0142 nad legalno\u015bci\u0105 Github Copilot?<\/h2>\n\n\n\n
![\"\"](\"https:\/\/vived.io\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/image-5.png\")
![\"\"](\"https:\/\/vived.io\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/giphy.gif\")
\u0179r\u00f3d\u0142a<\/h3>\n\n\n\n
3. A na koniec… Pan Musk i jego wybryki<\/h2>\n\n\n
<\/figure><\/div>\n\n\n